Thánh Timôthê và Thánh Titô

Câu chuyện về Thánh Timôthê và Thánh Titô
(qua đời khoảng năm 95)

Những gì Tân Ước cho biết về cuộc đời Thánh Timôthê khiến người ta liên tưởng đến hình ảnh một giám mục hiện đại luôn bận rộn và chịu nhiều áp lực. Ngài có vinh dự là cộng sự tông đồ của thánh Phaolô, cùng chia sẻ sứ mạng rao giảng Tin Mừng và chịu đau khổ vì Tin Mừng ấy.

Timôthê có cha là người Hy Lạp và mẹ là người Do Thái tên Êu-níchê. Là con của một cuộc hôn nhân “khác tộc”, ông bị người Do Thái coi là không hợp pháp. Chính bà ngoại Lô-it đã là người đầu tiên trong gia đình đón nhận đức tin Kitô giáo. Timôthê trở lại đạo nhờ thánh Phaolô vào khoảng năm 47 và sau đó cộng tác chặt chẽ với ngài trong công cuộc truyền giáo. Ông hiện diện khi Giáo Hội tại Côrintô được thành lập. Trong suốt 15 năm làm việc với Phaolô, Timôthê trở thành một trong những người bạn trung tín và đáng tin cậy nhất của ngài. Ông thường được sai đi thi hành những sứ vụ khó khăn, nhất là tại các cộng đoàn đang gặp xáo trộn.

Timôthê đã ở cùng Phaolô tại Rôma trong thời gian Phaolô bị quản thúc tại gia. Có thời gian chính Timôthê cũng bị giam cầm (x. Hr 13,23). Phaolô đã đặt ông làm đại diện của mình tại Giáo Hội Êphêsô.

So với công việc được giao phó, Timôthê còn khá trẻ. Một số đoạn Kinh Thánh cho thấy ông có phần nhút nhát. Một trong những câu nói được trích dẫn nhiều nhất của thánh Phaolô là lời khuyên dành cho ông: “Đừng chỉ uống nước lã, nhưng hãy dùng thêm chút rượu vì dạ dày của con và vì con hay đau yếu” (1 Tm 5,23).

Thánh Titô cũng là một người bạn thân thiết và môn đệ của thánh Phaolô, đồng thời là bạn đồng hành trong sứ vụ truyền giáo. Ông là người Hy Lạp, có lẽ xuất thân từ Antiôkhia. Dù là người ngoại giáo, Titô không bị buộc phải chịu cắt bì tại Giêrusalem. Ông được biết đến như một người kiến tạo hòa bình, một nhà tổ chức khéo léo và một người bạn chân thành. Thư thứ hai gửi tín hữu Côrintô cho thấy chiều sâu tình bạn giữa Phaolô và Titô cũng như sự hiệp thông của họ trong việc loan báo Tin Mừng.

Khi Phaolô gặp khó khăn với cộng đoàn Côrintô, Titô đã mang bức thư nghiêm khắc của Phaolô đến và thành công trong việc hàn gắn tình hình. Phaolô viết rằng ngài được an ủi không chỉ vì Titô đến, mà còn vì sự khích lệ mà Titô nhận được từ cộng đoàn: “Anh ấy đã kể cho chúng tôi biết lòng khao khát, nỗi ưu tư và nhiệt thành của anh em đối với tôi, khiến tôi càng thêm vui mừng… Tấm lòng anh ấy lại càng gắn bó với tất cả anh em hơn, khi nhớ lại sự vâng phục của anh em, lúc anh em đón tiếp anh ấy với lòng kính sợ và run rẩy” (2 Cr 7,7a.15).

“Thư gửi Titô” cho thấy ông là người quản trị cộng đoàn Kitô hữu trên đảo Crêta, được giao trách nhiệm tổ chức đời sống Giáo Hội, sửa chữa những lạm dụng và bổ nhiệm các kỳ mục – giám mục.

Suy niệm
Nơi Thánh Titô, chúng ta thấy một bức tranh sống động về Giáo Hội sơ khai: nhiệt thành tông đồ, hiệp thông sâu xa trong Đức Kitô và tình bạn chân thành. Tuy nhiên, vẫn luôn hiện diện những giới hạn của bản tính con người và những chi tiết bình thường của đời sống hằng ngày: cần có bác ái và kiên nhẫn giữa “những tranh cãi bên ngoài, nỗi sợ hãi bên trong”, như thánh Phaolô nói. Xuyên suốt tất cả, chính tình yêu của Đức Kitô đã nâng đỡ họ.

Cuối thư gửi Titô, Phaolô nhắn nhủ rằng khi người thay thế tạm thời đến, “hãy mau đến với tôi”. Các vị cha của Giáo Hội sơ khai đã làm việc không ngừng để mở rộng ảnh hưởng và xây dựng đức tin cho các tín hữu. Dù cuộc đời các ngài thường kết thúc cách đột ngột và bạo liệt, những hạt giống các ngài gieo đã sinh hoa kết trái khắp thế giới và tiếp tục nuôi dưỡng đời sống đức tin của hàng triệu người.

Thánh Timôthê và Thánh Titô, cầu cho chúng con!