“Đàn ông không được khóc”: Một định kiến bào mòn sức khỏe tinh thần nam giới Việt Nam

Theo tường thuật của Ucanews, quan niệm “đàn ông không được khóc” vốn ăn sâu trong văn hóa Á Đông đang để lại những hệ lụy nghiêm trọng đối với sức khỏe tinh thần của nam giới Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế, thiên tai và áp lực gia đình gia tăng.

Nguyễn Sơn, một nhà thầu xây dựng nhỏ tại Huế, miền Trung Việt Nam, từng xem việc kìm nén cảm xúc là một phần không thể thiếu trong căn tính của người đàn ông. Như nhiều người đàn ông Việt khác, ông tin rằng phải âm thầm chịu đựng gian khó để làm tròn vai trò trụ cột gia đình.

Niềm tin ấy bắt đầu sụp đổ sau trận lũ nghiêm trọng xảy ra vào tháng 11 năm ngoái tại miền Trung. Nước lũ cuốn trôi tài sản của khách hàng, khiến các công trình dang dở bị bỏ hoang và ông Sơn mất việc làm. Cùng lúc đó, một trang trại nuôi chim yến mà ông đầu tư cũng bị phá hủy, để lại khoản nợ ngân hàng lên tới 700 triệu đồng.

Dù rơi vào cảnh thất nghiệp và nợ nần chồng chất, ông Sơn vẫn giấu kín sự thật với gia đình. Ông nói dối vợ rằng mình vẫn đang làm việc và còn nhận thêm dự án mới. Bên ngoài, ông cố tỏ ra mạnh mẽ; bên trong, ông dần trở nên khép kín, mất ngủ, cáu gắt và cắt đứt các mối quan hệ xã hội.

“Có nhiều lúc tôi muốn khóc, nhưng tôi buộc mình phải kìm lại, vì không muốn bị xem là yếu đuối,” ông Sơn chia sẻ với Ucanews.

Tháng 12, ông được phát hiện ngồi một mình trong công viên, nói chuyện lẩm bẩm và sau đó được đưa vào bệnh viện, nơi các bác sĩ chẩn đoán ông mắc rối loạn tâm thần.

Theo các chuyên gia tâm lý được Ucanews dẫn lời, trường hợp của ông Sơn phản ánh một cuộc khủng hoảng âm thầm nhưng phổ biến trong xã hội Việt Nam. Nhiều nam giới được nuôi dạy với niềm tin rằng im lặng và chịu đựng là thước đo của nam tính. Việc che giấu khó khăn tài chính để bảo vệ hình ảnh “trụ cột gia đình” là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến trầm cảm và rối loạn lo âu ở nam giới.

Bộ Y tế Việt Nam ước tính hiện có gần 15 triệu người tương đương 15% dân số đang sống chung với các rối loạn tâm thần phổ biến, trong đó khoảng ba triệu là người trẻ. Trầm cảm, lo âu, rối loạn stress sau sang chấn và nghiện rượu đang trở thành gánh nặng y tế công cộng ngày càng lớn.

Các nhà tâm lý học cho rằng, nếu không tháo gỡ quan niệm độc hại về nam tính, nhiều người đàn ông sẽ tiếp tục chọn cách chịu đựng trong cô độc, thay vì tìm kiếm sự trợ giúp cần thiết một lựa chọn có thể dẫn đến những hậu quả đau lòng.