Có được sử dụng lá xanh/cây xanh để trang trí bàn thờ và cung thánh trong Mùa Chay không?

CÂU HỎI 1: Có được sử dụng lá xanh/cây xanh để trang trí bàn thờ và cung thánh trong Mùa Chay không?

ĐÁP: Không. Sách Lễ nghi Giám mục [1984] đã hướng dẫn rằng không được sử dụng bông/hoa để trang hoàng bàn thờ từ thứ Tư lễ Tro cho đến kinh Vinh danh của lễ Vọng Phục sinh, […], trừ ra trong ngày Chúa nhật thứ IV mùa Chay, lễ trọng và lễ kính (các số 48 và 252). Đến năm 1988, trong “Thư Luân lưu về việc Chuẩn bị và Cử hành Đại lễ Phục sinh”, Bộ Phụng Tự bấy giờ xác định: “Trong Mùa Chay, không được chưng hoa trên bàn thờ, và chỉ sử dụng các nhạc cụ để đệm hát mà thôi”. Đây là điều cần tuân giữ như là dấu chỉ của việc sám hối trong mùa Chay” (số 17). Cùng một chỉ thị như vậy, vào năm 2002, Quy chế Tổng quát Sách lễ Rô-ma [QCSL] củng cố thực hành này như sau: “Mùa Chay thì cấm chưng bông bàn thờ, ngoại trừ Chúa nhật “Mừng vui lên” (Chúa nhật IV mùa Chay), và các lễ trọng, lễ kính” (số 305). Kỷ luật này được hiểu là ngoài bông/hoa ra, việc cấm chưng bông/hoa bàn thờ trong Mùa Chay còn bao gồm cả các loại cây cối/thực vật cành lá xanh tươi và hoa trái nữa.[1]

Lý do của sự hạn chế này là để giữ bầu khí sám hối, đơn giản và khiêm nhường cho phù hợp với tinh thần của Mùa Chay vốn được thần học phụng vụ nhấn mạnh là thời gian của sa mạc, chay tịnh và thanh luyện (x. Mt 4,1-11; Mc 1,12-13; Lc 4,1-13).[2] Tinh thần này dẫn đến những thực hành truyền thống của Hội Thánh ngay từ thời Trung cổ là áp dụng sự tiết chế cho không gian phụng vụ Mùa Chay bằng cách che phủ bàn thờ, Thánh giá, các ảnh tượng, và hạn chế trang trí hoa cũng như hoàn toàn bãi bỏ việc đệm đàn trong nhà thờ trong thời gian này.[3] Hiện nay, tuy có hơi khác một chút nhưng Hội Thánh vẫn tiếp tục truyền thống làm cho môi trường phụng vụ và phụng vụ mang dáng vẻ khổ hạnh, trang nghiêm và thiếu vắng bằng cách loại bỏ các trang trí mang tính lễ hội và không cần thiết trong Mùa Chay, có thể che thánh giá và tượng ảnh thánh từ Chúa nhật thứ V mùa Chay, không hát Alleluia, cũng như chỉ cho phép dùng phong cầm và các nhạc cụ khác để giữ giọng hát mà thôi, ngoại trừ Chúa nhật Mừng vui lên (Chúa nhật IV mùa Chay) và các lễ trọng, lễ kính.[4] Tất cả là nhằm thể hiện rõ bản chất sám hối của mùa này và giúp tín hữu dễ dàng tập trung vào Thiên Chúa, vào các thực tại thiêng liêng và các yếu tố cao trọng trong công trình cứu độ của Chúa Ki-tô.[5]

Lm. Giu-se Phạm Đình Ái, SSS – hdgmvietnam.com